NATO ĐI TRÊN DÂY GIỮA RANH GIỚI MONG MANH BỊ KÉO VÀO XUNG ĐỘT NGA-UKRAINE

Liên tiếp các mảnh vỡ tên l.ửa trong chiến sự Nga – Ukraine đi lạc xuống Ba Lan và Moldova cho thấy ranh giới mong manh có thể kéo NATO vào cuộc xung và nỗ lực của khối liên minh nhằm tránh đụng độ trực tiếp với Moscow.

Một tên l.ửa đã rơi xuống làng Przewodow hôm 15/11 gây ra vụ n.ổ khiến 2 công dân của Ba Lan thiệt m.ạng. Przewodow cách biên giới Ukraine chỉ khoảng 6km. Vụ n.ổ xảy ra trùng thời điểm Nga tiến hành đợt tập kích diện rộng vào hàng loạt mục tiêu hạ tầng năng lượng và sở chỉ huy quân sự trên khắp Ukraine.

Sau vụ tên l.ửa rơi tại Ba Lan, mới đây, đến lượt Moldova cho biết mảnh vỡ tên l.ửa từ xung đột tại Ukraine đã rơi xuống nước này, nhưng không gây thiệt hại về người. Vụ mảnh vỡ tên lử.a đi lạc xuống Ba Lan và Moldova cho thấy ranh giới mong manh có thể kéo NATO vào cuộc chiến bất cứ lúc nào.

Nếu đó thực sự là tên l.ửa của Nga, Ba Lan có thể sẽ cân nhắc kích hoạt Điều 4 hoặc Điều 5 của Hiến chương NATO. Điều này có khả năng rất cao sẽ khiến xung đột ở Ukraine lan rộng sang nước láng giềng và NATO có thể bị cuốn vào.

Điều 4 của Hiến chương NATO nói rằng, theo ý kiến của bất kỳ quốc gia thành viên nào, liên minh này sẽ cùng nhau tham vấn mỗi khi sự toàn vẹn lãnh thổ, độc lập chính trị hoặc an ninh chính trị của một thành viên bị đe d.ọa. Trong khi đó, Điều 5 nêu rõ, các bên tham gia hiệp ước NATO nhất trí rằng một cuộc tấn công vũ trang chống lại một hoặc nhiều quốc gia thành viên trong số họ ở châu Âu hoặc Bắc Mỹ sẽ bị coi là tấn công chống lại tất cả khối NATO.

Nhưng đây không phải là lần duy nhất mà NATO có thể có nguy cơ bị kéo can dự trực tiếp vào chiến sự Nga – Ukraine.

Quân nhân Ukraine khai hỏa lựu ph.áo M777 tại Donbass (Ảnh: Reuters).

Theo Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg, chỉ cần bất cứ một sai sót nào, mọi thứ có thể diễn biến theo chiều hướng rất tồi tệ và bùng phát thành một cuộc chiến toàn diện giữa NATO và Nga.

Gần đây nhất, Đại sứ Nga tại Liên hợp quốc cáo buộc, máy bay không người lái (UAV) được cho là của Ukraine đã tấn công 2 căn cứ không quân của Nga hôm 5/12 dựa vào hệ thống định vị GPS của Mỹ.

Ông James Stavridis, cựu tư lệnh các lực lượng NATO ở châu Âu, Đô đốc Hải quân Mỹ đã nghỉ hưu, nhận định rằng việc Ukraine được cho là tập kích các sân bay nằm sâu trong lãnh thổ Nga có thể đánh dấu một bước ngoặt mới. Theo ông, trong tương lai, Ukraine có thể sẽ thực hiện một nỗ lực khác, chỉ nhắm đến các cơ sở quân sự.

Trước đó, Nga cũng nhiều lần chỉ trích Mỹ và đồng minh cấp vũ khí cho Ukraine để chống lại Nga. Moscow cũng cảnh báo về viễn cảnh xung đột hạt nhân hay Thế chiến III khi mọi việc leo thang không thể kiểm soát.

Tháng trước, Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Liên bang Nga Dmitry Medvedev cho rằng, phương Tây đang thúc giục Ukraine đàm phán với Moscow vì lo kịch bản xung đột bùng phát thành một chiến tranh thế giới mới.

Theo chuyên trang quân sự War on The Rock, kịch bản Mỹ tham gia trực tiếp vào chiến sự ở Ukraine khó có khả năng xảy ra. Tuy nhiên, cựu giám đốc CIA David Petraeus hồi tháng 10 nhận định, vẫn có khả năng xảy ra kịch bản Mỹ và đồng minh có thể gửi lực lượng tới tham gia vào cuộc khủng hoảng Ukraine, nhưng không với danh nghĩa lực lượng của khối NATO.

Cuộc tập trận của NATO ở sát Nga hồi cuối tháng 11 (Ảnh: Quân đội Mỹ).

Ông Petraeus nói, Mỹ có thể thiết lập một lực lượng liên minh các nước sẵn sàng tham gia để đưa tới Ukraine, thay vì từ NATO.

Cựu quan chức trên cho hay, kịch bản Mỹ can dự trực tiếp vào Ukraine có thể xảy ra nếu Nga thực hiện một số hành động “quá sốc và quá nghiêm trọng” tới mức Washington và các nước đồng minh quyết định phải có biện pháp đáp trả.

Theo ông Petraeus, NATO vẫn đang bị ràng buộc bởi hiến chương và chỉ can thiệp vào cuộc xung đột Ukraine nếu điều 5 được kích hoạt, tức là một trong các nước thành viên bị tấn công.

Ông Petraeus cũng cho rằng, Moscow không muốn cuộc khủng hoảng leo thang và biến thành một cuộc chiến quy mô toàn cầu. “Một cuộc xung đột quy mô rộng hơn là điều cuối cùng mà Tổng thống Nga Vladimir Putin cần vào lúc này”, ông nói.

Trước đó, ông Petraeus từng phỏng đoán rằng, nếu Moscow sử dụng vũ khí hạt nhân ở Ukraine, Mỹ có thể can dự trực tiếp và nhằm mục tiêu vào lực lượng Nga ở Ukraine cũng như Hạm đội Biển Đen của Nga.

Nếu kịch bản Ukraine tấn công vào sâu lãnh thổ Nga xảy ra, Moscow có thể cân nhắc tới phương án đáp trả bằng vũ khí tối tân hàng đầu trong kho khí tài. Diễn biến này có thể làm leo thang tình hình nhanh chóng và có thể kéo NATO vào cuộc chiến sâu hơn.

Mặc dù vậy, theo The Conversation, Nga và NATO đang răn đe nhau một cách hiệu quả ở một mức độ nào đó. NATO dù đã cấp vũ khí hạng nặng cho Ukraine, nhưng nhiều lần không chấp nhận đề xuất của Kiev nhằm lập vùng cấm bay, hay chuyển vũ khí có tầm tấn công xa hơn.

Wall Street Journal dẫn nguồn thạo tin cho biết, phiên bản hệ thống hỏa lực phóng loạt HIMARS mà Washington viện trợ cho Ukraine đã được chỉnh sửa để làm giảm bớt uy lực tác chiến của tổ hợp. Đây không phải là tổ hợp duy nhất mà Mỹ chỉnh sửa trước khi gửi cho Ukraine, vì họ lo ngại vũ khí này có thể bị dùng để tấn công vào lãnh thổ Nga, khiến tình hình vượt ngoài tầm kiểm soát.

Cả Nga và Mỹ đều hiểu và công khai thừa nhận rằng, một cuộc chiến hạt nhân sẽ không có bên nào thắng và sẽ gây ra thảm họa cho toàn thế giới. Chính vì vậy, họ luôn hành động một cách cẩn trọng trước những nguy cơ có thể đẩy căng thẳng leo thang dẫn tới nguy cơ đối đầu trực tiếp giữa các siêu cường quân sự.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

error: Alert: Content is protected !!